Zginęli za pomoc Żydom. Uroczystości w Rogóźnie i Ludwinie
dodano: 22.02.2018
W dniach 10 i 20 lutego 2018 r. przypada 75 –rocznica zamordowania w Dratowie i Ludwinie rodziny Marciniaków w związku z ukrywaniem Żydów oraz jeńca sowieckiego (Konstantego Gorłowa).
Z tej okazji 23 lutego 2018 r. organizowane są uroczystości związane z upamiętnieniem tragicznie zmarłych członków rodziny. Rozpoczną się one o godz. 11.30 na cmentarzu parafialnym w Rogóźnie. Następnie około godz. 12.15 odbędzie się spotkanie ze społecznością gminy Ludwin w Gminnym Centrum Kultury i Sportu w Ludwinie. W spotkaniu wezmą udział przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej, władz państwowych i samorządowych, a także Helena Kuśnierz z d. Cygan – odznaczona Medalem Sprawiedliwego Wśród Narodów Świata w 1978 r.
Wg ustaleń poczynionych w toku śledztwa OKŚZpNP w Lublinie, sygn. S. 4/14/Zn w dniu 10 lutego do miejscowości Dratów (wówczas pow. Lubartów), przybyła grupa żandarmów niemieckich (prawdopodobnie z posterunku w Piaskach), wśród nich m.in. Daniel Schulz, Heinrich Reich oraz prawdopodobnie granatowi policjanci oraz wójt gminy Ludwin, z nadania niemieckiego Andrzej Sadowy. Otoczyli oni zabudowania rodziny Marciniaków. Spowodowane było to donosem osoby sołtysa Dratowa (prawdopodobnie nie był on narodowości polskiej), że rodzina Marciniaków przechowuje Żydów i jeńca sowieckiego.
Do biorących udział w obławie jako pierwszy wyszedł z zabudowań Jan Marciniak, który chciał wręczyć łapówkę żandarmom. W momencie kiedy sięgał do kieszeni został zastrzelony. Jego brat Józef zaczął uciekać w kierunku pobliskiego jeziora, tam dogonił go saniami Andrzej Sadowy i tam go zastrzelił. W tym czasie odnaleziono też ziemiankę z ukrywającym się jeńcem sowieckim Konstantym Gorłowem, który zaczął strzelać. Do ziemianki wrzucono granaty, co spowodowało śmierć jeńca.
W tym czasie do Dratowa udał się mieszkający w Uciekajce kolejny z braci Marciniaków – Feliks. Został rozpoznany przez sołtysa Dratowa i wskazany żandarmom. Feliks Marciniak próbował uciec i jednocześnie zaczął strzelać z pistoletu (był żołnierzem BCh/AK). W wyniku ostrzału został ranny a następnie popełnił samobójstwo (wg relacji syna Franciszka Marciniaka – aktualnie 90 lat, zam. Głogów), lub też został dobity przez Andrzeja Sadowego.
W tym czasie w zabudowaniach Marciniaków w Dratowie ukrywali się również Żydzi (m.in. Leopold Rejs/Reis), którym w tym czasie nic się nie stało (wg innych relacji akurat ich nie było w zabudowaniach).
W tym samym dniu zostały zatrzymane m.in. Julia Marciniak (żona Feliksa), Anna Jakubowska-Marciniak (z d. Ostasz) wraz córkami Krystyną Jakubowską i Heleną Marciniak (11 miesięcy) oraz Klementynę Marciniak (siostrę Marciniaków) wraz z dwuletnim dzieckiem. Dziecko to było narodowości żydowskiej (prawdopodobnie potomek lekarza z Zamościa). Wszyscy byli informowani, że jest ono nieślubnym dzieckiem Klementyny Marciniak. Wszystkie były przetrzymywane w budynku gminy w Ludwinie.
W dniu 20 lutego niemiecki żandarm Daniel Schulz (pod wpływem alkoholu) zastrzelił przy budynku gminy Klementynę Marciniak wraz z ukrywanym dzieckiem oraz Annę Marciniak (prawdopodobnie w 6 miesiącu ciąży). Zwolniona została Julia Marciniak, która wybłagała darowanie życia 9-miesięcznej Heleny Marciniak.
Rodzina Marciniaków została pochowana na cmentarzu rzymsko-katolickim w Rogóźnie.
Wg poczynionych ustaleń Klementyna Marciniak oraz jej siostra Janina Cygan (zm. 1948) zostały odznaczone medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata przyznanym w 1978 r. za uratowanie Sary Reis.
Andrzej Sadowy został zatrzymany w kwietniu 1945 r. i wyrokiem Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 1 października 1947 r. (sygn. Knieb. 379/47) został skazany na karę śmierci, wyrok wykonano w Więzieniu na Zamku w Lublinie.
Stanisław Marciniak – jedyny z braci który przeżył okres okupacji niemieckiej był żołnierzem AK a potem podziemia antykomunistycznego, został aresztowany w dniu 6 października 1951 r. w Kolonii Zbereże k. Włodawy, w trakcie likwidacji grupy Edwarda Taraszkiewicza ps. „Żelazny”, został skazany wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie na karę śmierci, wyrok wykonano w styczniu 1953 r. w Więzieniu na Zamku w Lublinie.
Aktualni żyjący członkowie rodziny Marciniaków:
Franciszek Marciniak (ur. 1928)– s. Feliksa, zam. Głogów
Helena Kuśnierz z d. Cygan (ur. 1931), zam. Lublin, córka Franciszka i Janiny zd. Marciniak - odznaczona medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
Helena Mańkowska z d. Marciniak (ur. 1942) córka Jana Marciniaka i Anny Jakubowskiej, zam. Kędzierzyn- Koźle
Dawid Florczak
asystent prasowy
Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Lublinie
Aktualności
więcej-
Będzie w kim wybierać. Duże zainteresowanie przetargiem na remont ulicy Peowiaków
- Bezpłatna aplikacja pomoże pasażerom MZK Zamość zaplanować podróż
- „Badamy nie tylko Mamy”- zaproszenie na akcję edukacyjną
- Tylko nie mów nikomu – kiedy znajomość z internetu przestaje być bezpieczna
- Spotkanie z Ministrem Sprawiedliwości W. Żurkiem
- Szkolenie konne w 2 LBOT - doświadczenia lubelskich Terytorialsów inspirują sojuszników
- Jest plan na istotne zmiany w centrum Zamościa. Miasto zaprasza mieszkańców do udziału w konsultacjach
- Kapele serc! W tym roku zagramy dla Gabrysia
Komentowane Aktualności
- Spotkanie z Ministrem Sprawiedliwości W. Żurkiem (2)
- Zbiórka elektroodpadów w Zamościu (1)
- Nowe elektryczne autobusy MAN oficjalnie przekazane w Zamościu (1)
- Pijany motorowerzysta wyjechał spod sklepu wprost pod nadjeżdżający radiowóz (1)
- Zamość inwestuje unijne miliony dla pieszych i rowerzystów (1)
- Zielone płuca dla Zamościa. W ciągu czterech lat przybyło już 700 drzew (1)
- Wypadek z udziałem Mercedesa i Mana na DK 74 (1)
- Media bez wyboru (72)
- Stanowisko KMP Zamość dotyczące ,,pewnego artykułu" (36)
- Stanowczy sprzeciw (34)
- Nowe zasady bezpieczeństwa (32)
- Po 27 latach pracy ze stanowiskiem rozstał się dr hab. n. med. Andrzej Kleinrok (28)
- Licznik długu miasta Zamościa na schodach ratusza (27)
- 1163 nowe przypadki zakażenia koronawirusem na terenie województwa lubelskiego (23)
Komentowane TV
- XXVII sesja Rady Miasta Zamość (375)
- Nie dla masztu 5G (4)
- 41-letni motocyklista stracił panowanie i wjechał do rowu (1)
- 1500 zł mandatu i 12 punktów karnych za nieprawidłowy manewr (2)
- Miejskie obchody Dnia Strażaka w Zamościu (1)
- Pożar domu w Tomaszówce (1)
- X Sesja Rada Miasta Zamość (883)
- Dziękuję i życzę (1683)
- LXX Sesja Rada Miasta Zamość (1013)
- VI Sesja Rady Miasta Zamość (1007)
- IV Sesja Rady Miasta Zamość (990)
- XII Sesja Rada Miasta Zamość (884)
- X Sesja Rada Miasta Zamość (883)
- Michał Zawiślak kandydatem na wójta (802)
Inne informacje
Tragiczna doba na drodze i torach. Dwa śmiertelne wypadki
dodano: 14.05.2026Minionej doby na drodze i torach naszego regionu doszło do dwóch tragicznych wypadków śmiertelnych. W nocnym zdarzeniu na drodze krajowej nr 12 w miejscowości Jankowice zginął młody kierowca BMW, natomiast nad ranem śmierć na miejscu poniósł kierujący volkswagenem, który wjechał pod nadjeżdżający pociąg. Policjanci pod nadzorem prokuratora wyjaśniają szczegółowe okoliczności obu tragedii.
Zobacz materiałPijany motorowerzysta wyjechał spod sklepu wprost pod nadjeżdżający radiowóz
dodano: 07.05.2026Policjant hrubieszowskiej drogówki pełniący służbę z pogranicznikiem zatrzymali 39-letniego kierowcę motoroweru. Mężczyzna wyjechał spod sklepu bezpośrednio przed nadjeżdżający radiowóz. Jak się okazało był nietrzeźwy i miał ponad 2,5 promila alkoholu w organizmie. Trafił do policyjnego aresztu. Teraz odpowie przed sądem.
Zobacz materiał29-latek uciekał przed policją, miał narkotyki i sądowy zakaz. Jest tymczasowo aresztowany
dodano: 26.04.2026Na trzy miesiące do aresztu trafił 29-letni mieszkaniec Krasnegostawu, który nie zatrzymał się do kontroli drogowej, kierował pojazdem mimo dwóch sądowych zakazów oraz posiadał znaczne ilości środków odurzających i substancji psychoaktywnej.
Zobacz materiałSeria szkoleń z e-usług ZUS
dodano: 29.04.2026Załatwianie spraw w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych nie wymaga wizyty w placówce. Wystarczy komputer lub telefon i internetowe łącze. Kto chce lepiej poznać elektroniczne usługi ZUS, może skorzystać z jednego z najbliższych szkoleń.
Zobacz materiał
Wasze komentarze (0)